Nếu bạn cho rằng thiền chỉ là việc ngồi yên một chỗ, nhắm mắt và theo dõi hơi thở thì có lẽ, bạn mới chỉ biết về một phần rất nhỏ của thiền. Qua nhiều bài viết, Chap Zen cũng đã chia sẻ về cách thực tập thiền hành, thiền nằm và cả thiền trong đời sống hàng ngày, thông qua việc giữ gìn chánh niệm. Chánh niệm có lẽ là một khái niệm mơ hồ đối với những ai bắt đầu tìm hiểu thiền. Nhiều người đã thực tập thiền nhưng chưa hẳn coi trọng ý thức chánh niệm. Do đó, để đi sâu hơn vào việc thực hành chánh niệm, Chap Zen sẽ chia sẻ cách thức ứng dụng thiền trong những hoạt động vẫn quen thuộc với chúng ta hàng ngày. Trước tiên là thiền khi lái xe.

Phần lớn chúng ta đều tham gia giao thông mỗi ngày. Dù có là người trực tiếp điều kiển phương tiện hay không, hẳn bạn cũng ý thức được sự cần thiết của việc giữ sự tập trung khi lái xe. Chap thường xuyên phải đi bộ qua đường tại những nơi không có đèn tín hiệu. Không ít lần gặp các lái xe lơ đễnh, vừa đi vừa nhìn ngang ngó dọc, không để ý trước mặt đang có người xin đường để sang phía bên kia. Trách nhiệm của người lái xe rõ ràng không chỉ dừng lại ở sự an toàn cho bản thân mình, mà còn cho cả người khác, những người cũng đang tham gia giao thông. Thế mới biết, sự chú tâm, chánh niệm khi lái xe quan trọng tới mức nào. Nhất là khi, khả năng điều khiển phương tiện của chúng ta được rèn luyện tới mức trở thành phản xạ, tâm trí ta lúc bấy giờ lại càng có điều kiện để suy nghĩ lăng xăng, chạy theo các hình ảnh cứ nối tiếp nhau hiện lên trong đầu.

Thiền là việc làm cần thiết lúc này. Đó là sự nhận biết về thực tại, những gì ta đang làm bây giờ và ở đây, trong sự tỉnh thức. Lái xe thì biết rằng mình đang lái xe. Ta biết khi nào cần giảm ga, khi nào nên tăng tốc hay tránh các vật cản trên đường… Ta làm tất cả những điều đó không phải vì thói quen phản ứng, mà bởi, ta ý thức mình đang tham gia giao thông, ngay tại thời điểm đó. Điều ấy có vẻ chẳng mấy khác nhau. Thế nhưng, bạn sẽ thấy mình phải cần tới một nỗ lực không hề nhỏ để duy trì sự chú tâm khi ngồi sau tay lái. Bất cứ khi nào, những suy nghĩ về chuyện gia đình, con cái, cơ quan hay mối bận tâm nào đó lại hiện lên và choán lấy sự tập trung của chúng ta. Bởi vậy, bạn cần tới một vài phương pháp để tạo cho mình thói quen giữ chánh niệm khi lái xe.

Thay vì để tâm trí chạy theo những suy nghĩ lăng xăng, chúng ta hướng nó vào việc quan sát hơi thở, cụ thể là đếm hơi thở. Cũng giống như phương pháp sổ tức khi ngồi thiền, trong lúc điều khiển xe, bạn cũng có thể đếm hơi thở đang đi vào, đi ra nơi cơ thể mình. Mỗi hơi hít vào, bạn đếm 1, hơi thở ra, bạn đếm 2. Cứ tiếp tục như thế cho tới khi bạn đếm đến 10 hoặc nhiều hơn. Bạn cũng có thể làm theo cách mỗi hơi hít vào, thở ra đếm 1, hơi hít vào, thở ra tiếp theo đếm 2, cứ thở và đếm tuần tự như vậy tới 10. Để tăng độ khó và sự tập trung thì bạn làm tương tự nhưng đếm ngược lại từ 10 trở về trước. Đây là cách thức mà nhà thiền hay dùng giúp điều trị tâm tán loạn đối với người mới thực tập. Việc quan sát và đếm hơi thở như vậy khiến tâm trí chúng ta không còn rảnh rang mà nghĩ sang chuyện khác. Sự tập trung được thiết lập. Bạn sẽ thấy rằng tự nhiên mình cũng chú tâm hơn vào việc lái xe.

Cách đơn giản hơn mà Chap thường áp dụng trong thời gian đầu thực tập, đó là đếm các con số từ 1 tới 100, không theo hơi thở. Nghe như là trò của trẻ nít lên năm ý nhỉ, nhưng bạn đừng vì thế mà chủ quan. Đếm thì hẳn ai cũng biết. Ấy thế mà để đếm một cách liền mạch, không để rớt mất số nào thì không dễ đâu nhé! Chúng ta đang học cách rèn luyện sự chú tâm của mình mà. Rồi bạn sẽ thấy, thói quen suy nghĩ, vọng tưởng liên miên luôn là rào cản khiến ta quên mất rằng mình đang đếm đến con số bao nhiêu. Và như vậy, bạn phải trở về tìm lại con số đã mất hoặc bắt đầu lại từ điểm xuất phát. Sau khi thực tập cách thức này và đạt sự chú tâm nhất định, bạn có thể thực tập theo cách đếm hơi thở ở trên để có được sự tập trung cao hơn.

Một người bạn từng nói với Chap rằng cách thức trên hơi nhàm chán và hỏi Chap có phương pháp nào khác thú vị hơn không. Chap thì không biết thêm cách nào khác cả nhưng thi thoảng Chap có thực tập điều này khi lái xe. Cũng không biết nên gọi cách thức ấy là hát hay tụng nữa. Bởi, đó không phải là bài hát thông thường mà là một bài kinh. Chính xác là Bát nhã ba la mật đa tâm kinh bằng tiếng Phạn. Bạn có thể nghe và xem lời bài kinh ở video phía bên trái màn hình. Chap không biết tiếng Phạn nhưng nghe nhiều và nhẩm theo nên nhớ được lời.

Có 3 lí do để Chap thường hát bài này mỗi khi muốn tập trung tâm trí, nhất là khi lái xe.

Một là vì giai điệu bài kinh rất êm dịu, dễ nghe, giống như giai điệu một bài hát vậy.

Hai là bởi tiếng Phạn là một ngôn ngữ xa lạ với Chap và hẳn là với nhiều người Việt chúng ta. Nhẩm theo được lời đã không phải dễ, nhớ lời lại càng khó hơn. Ta có thể phát âm sai, điều đó không quan trọng. Quan trọng là khi hát lên, tâm trí ta không thể liên tưởng ra được hình ảnh cụ thể nào từ ngôn ngữ khó hiểu đó. Điều này khác với việc ta hát một bài hát tiếng Việt hay ngôn ngữ mà mình thông thạo. Hiểu ý nghĩa từng câu chữ, chúng ta dễ dàng liên tưởng tới những hình ảnh liên quan và như vậy, tâm trí lại có cơ hội vọng tưởng. Một bài tiếng Phạn sẽ khiến tâm trí cần sự chú tâm nhiều hơn để cố gắng không để bị sót hay sai lời. Thế nghĩa là nó sẽ phải tập trung hơn, chánh niệm từ đó mà tăng trưởng.

Lí do cuối cùng, đó là bởi đây là một bài kinh. Dù bạn không hoàn toàn hiểu nghĩa của nó, ngay cả khi biết được lời tiếng Việt, song nhắc tới kinh Phật, hẳn ít nhiều bạn cũng sẽ thấy đó là thứ đem đến sự bình an, an ổn cho tâm mình. Với Chap, khi nhẩm theo bài kinh này, Chap thấy mình vững tâm hơn trên hành trình và càng ý thức hơn về việc lái xe an toàn, bảo vệ cho bản thân và cả cho người khác.

Trong nhà Phật còn rất nhiều bài chú tiếng Phạn có giai điệu rất hay, hay theo cách làm dịu đi những hối hả, vội vã của tâm, để tâm được lắng lại và trở nên bình yên. Theo quan điểm Mật tông, mỗi bài chú lại có một công năng nhất định, thường là giúp tiêu trừ nghiệp chướng, khổ nạn, thành tựu công đức và đem đến sự vui tươi, chữa lành tâm bệnh. Bạn có thể tìm cho mình một bài chú hay bài kinh phù hợp để nhẩm theo mỗi khi lái xe. Như vậy, bạn vừa lấy lại chánh niệm vừa có một hành trình an toàn, thuận lợi cho mình.

Dù là với cách thức nào thì điều quan trọng vẫn là ở sự tập trung và tâm thái bình lặng của chúng ta sau tay lái. Bạn có lẽ vẫn hay lái xe trong vội vã, chỉ mong sớm tới được nơi cần tới, để làm việc cần làm. Bạn không ý thức rằng lái xe cũng là một việc rất đáng làm, đáng để ta chú tâm và chăm chút. Thời gian bạn sử dụng để lái xe cũng là một khoảng thời gian sống của đời bạn. Bỏ qua nó có khác nào chúng ta đang lãng phí những giây phút và giá trị sống quý báu của đời mình. An lạc không thể tạo nên chỉ từ một vài điều mà ta cho là quan trọng. An lạc chỉ có mặt khi trong bất cứ thời điểm nào, làm bất kỳ điều gì, tâm ta cũng được thong dong, tự tại. Thiền khi lái xe giúp ta sống trọn vẹn hơn trong từng khoảnh khắc, dù đã có lúc, bạn chỉ muốn thời gian trên quãng đường ấy qua thật mau, trong sự vội vã và những suy tưởng không ngừng.

Bạn thấy đó, cách để giữ sự chú tâm khi ngồi sau tay lái thực ra không khó thực hiện. Điều cần chú ý chính là nỗ lực thực hành nó tới cùng, từ lúc lên xe cho tới khi dừng lại. Chỉ cần như thế, bạn sẽ ‘tới bến’ trong sự thong thả và bình an.

Chap Zen

Little Chap

Vô tư như đứa trẻ nhưng cũng trầm tính như bà già. Thế là già hay trẻ nhỉ? 😛

------------
Email: Thongdiep.hoitho.vn@gmail.com
Fanpage: https://www.facebook.com/debiettadangsong

Latest posts by Little Chap (see all)

Comments

comments

Gửi bình luận

Your email address will not be published. Required fields are marked *

<a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>