Một số bạn từng comment hỏi Chap về những hiện tượng lạ xảy ra trong quá trình ngồi thiền. Người thì thấy đầu, trán dật dật liên tục. Người lại có cảm giác khi thì nặng nề, khi thì nhẹ nhõm, lúc lại ngứa ngáy, khó chịu… Đôi khi, đó lại là những màu sắc, hình ảnh huyền diệu nào đó hiện lên trong tâm trí.

Từ những hiện tượng bất thường trên, những lo lắng, sợ hãi bắt đầu nổi lên. Ý nghĩ về sự tẩu hỏa nhập ma hẳn đang lấp lóng đâu đó. Trái lại, một số người thì liên tưởng đến những thay đổi liên quan tới hoạt động tâm linh như đạt tới một cảnh giới hay tầng thiền định nào đó.

Chap có thể chưa trải qua hết những vấn đề mà bạn gặp phải nhưng Chap có thể hiểu được các tâm lý ấy của bạn. Thực ra những hiện tượng phát sinh trong quá trình ngồi thiền không có gì đáng lo ngại cả. Bạn cho rằng điều đó là đặc biệt ở mình nhưng mỗi người đều nghĩ về sự đặc biệt theo cách đó thì rốt cuộc điều gì mới là đặc biệt hơn cả.

Trong quá trình ngồi thiền, người ta kinh nghiệm được rất nhiều hiện tượng khác nhau, không chỉ giới hạn trong vài ba hiện tượng kể trên. Bản thân Chap cũng gặp phải một vài vấn đề trong thời gian đầu tiếp xúc với thiền, nhưng thay vì quan trọng hóa nó, Chap cố gắng lắng nghe cơ thể, tìm hiểu nguyên nhân và tự điều chỉnh.

Trên phương diện vật lý, những vấn đề xảy ra thường xuất phát từ việc ngồi chưa đúng cách hay do một vài nguyên nhân khách quan khác. Trước đây, có một thời gian Chap cứ ngồi thiền được 3 phút thì bắt đầu thấy ngực tê rần rần. Những ngày đầu thì hiện tượng tê đó biểu hiện nhẹ nhàng. Càng về sau, cảm giác tê đến nhanh, làm ngực mình trở nên nặng, hơi thở khó khăn, buộc phải xả thiền sớm. Chap thấy tư thế ngồi của mình có vẻ không sai lệch gì. Tuy nhiên, những tìm hiểu sau đó mới giúp Chap phát hiện ra rằng mình đã ngồi thẳng quá. Khi lưng quá thẳng, hơi thở khó thông hơn gây nên cảm giác tê. Chap đã điều chỉnh lưng, vẫn giữ thẳng nhưng hơi rùn xuống, và từ đó không còn thấy tê nữa.

Trong cuốn “Phương pháp tọa thiền” của Hòa thượng Thích Thanh Từ, vị cao tăng của Phật giáo Việt Nam, cũng đã nhắc tới một vài vấn đề mà người ngồi thiền gặp phải và cách điều chỉnh. Khi thấy nhức xương sống gần lưng quần, đó là do thế ngồi của bạn hơi cong, phải điều chỉnh cho lưng thẳng lên. Hiện tượng đau hông là do ngồi bị nghiêng. Nếu nhức một bên vai, có thể hai vai bạn đang không thẳng hàng, một bên bị lệch xuống. Nếu nhức cả hai vai thì do hai tay bạn đang gồng lên, phải nới lỏng ra, toàn thân ở trong tư thế thư giãn. Có người bị đau mông thì là do ngồi ngửa ra phía sau. Nghe trên đầu có gì đè nặng, hoặc nghe vo ve bên lỗ tai, là vì bạn đang gồng mình, đầu hơi cứng, khi đó, chỉ cần nhẹ nhàng buông xả thư giãn, một lúc sẽ hết.

Trong cuốn “Chánh niệm – Thực tập thiền quán” mà Chap từng giới thiệu cũng có một chương nói về những khó khăn trong quá trình ngồi thiền. Tác giả cũng nhẹ nhàng chỉ ra và tháo gỡ những vấn đề của các thiền sinh: “Người ta kinh nghiệm đủ mọi hiện tượng khác nhau trong khi ngồi thiền. Có người bị ngứa. Có người cảm thấy như có kiến bò, hoặc cảm thấy được thư giãn rất sâu, hoặc cảm thấy nhẹ nhàng như muốn bay bổng. Bạn cũng có thể cảm thấy mình bị nhỏ lại hoặc lớn ra, hoặc bay bổng lên khỏi mặt đất. Những thiền sinh mới thường rất hồi hộp trước những cảm giác này. Đừng lo, bạn chưa thể bay lên được đâu! Khi ta hoàn toàn thư giãn, hệ thống thần kinh của ta sẽ có khả năng tiếp nhận những tín hiệu của giác quan hữu hiệu hơn. Một số lớn những dữ kiện trước kia bị ngăn chặn giờ đây có thể chảy tuôn vào, làm khởi lên đủ hết những cảm xúc đặc biệt. Nhưng chúng không hề biểu trưng cho một điều gì đặc biệt hết. Chúng chỉ là những cảm giác mà thôi”.

Bạn thấy đó, tất cả đều chỉ là những cảm giác mà thôi. Nhất định là có một nguyên nhân nào đó gây nên một hiện tượng bất thường trên thân bạn. Bạn nên kiên nhẫn, tinh tế lắng nghe cơ thể và tìm cách điều chỉnh. Nếu cứ cho rằng mình đã thực hiện đúng theo chỉ dẫn hay lời dạy từ ai đó mà vẫn gặp những hiện tượng lạ, bạn sẽ dễ gặp phải những vướng mắc, chướng ngại làm ảnh hưởng tới việc hành thiền của bạn.

Ngoài các vấn đề về thân thì vấn đề về tâm cũng đáng quan tâm. Nhiều người sợ ngồi thiền sẽ dẫn đến tẩu hỏa nhập ma, hay cho rằng ảo ảnh mà mình nhìn thấy trong lúc thiền là trạng thái vi diệu nào đó thì cũng đừng vội vui mừng. Hãy xem hòa thượng Thích Thanh Từ nhắc nhở thế nào nhé! “Khi ngồi thiền, nếu có những tướng lạ hiện ra như nghe thân nặng nề giống như có vật gì đè nặng, thân nhẹ nhàng muốn bay bổng, ngứa trên thân, mặt như có có con gì bò, cảm giác có luồng điện chạy trong xương sống, thấy phía trước có ánh sáng hoặc các hình ảnh lạ, nghe có người nói bên tai, tất cả những tướng ấy đều là giả, không nên chấp nhận hay sợ hãi. Phải quán nó hư giả, ngồi yên làm chủ thân tâm. Dù thấy ma hay Phật hành giả đều biết là cảnh huyễn, không mừng cũng không sợ. Vui mừng hay sợ hãi đều là nhân của điên cuồng. Không chấp trước, không quan tâm, để ý, huyễn cảnh sẽ tự mất”.

Những cảm giác, ảo ảnh mà ta nhìn thấy trong lúc thiền vốn không có gì đáng mừng hay đáng sợ. Chúng phát sinh chính là từ những ý nghĩ, mong cầu trong ta mà thôi. Từ sâu thẳm trong tâm trí, bạn nghĩ rằng thiền có thể đưa bạn đạt đến một cảnh giới hay trạng thái nào đó vượt thoát khỏi thế giới trần tục này. Bạn có một tham vọng được gặp gỡ hay trở thành các vị Phật, bồ tát nhờ quá trình nhập định. Cũng có thể bạn từng đọc qua một bài báo nêu lên trường hợp của ai đó bị tẩu hỏa nhập ma khi thiền và bạn sợ. Bạn cũng sợ khi định sâu, linh hồn thoát ra khỏi xác và không trở về được. Đơn giản hơn, bạn tìm đến thiền như một phương cách chữa lành những vết thương nơi tâm hồn bạn và bạn kỳ vọng, dựa dẫm vào nó. Bạn đưa tất cả những điều đó vào quá trình ngồi thiền của mình.

Thế nhưng, tâm trí của con người, khi đã bị gạn đi những lớp suy nghĩ ở tầng trên cùng thì các suy nghĩ nằm sâu hơn bắt đầu chồi lên. Khi bạn ngồi thiền, bạn cố gạt bỏ đi những vọng tưởng hiện ra trước mắt lúc bấy giờ. Đó là lúc cho những suy nghĩ đang “túc trực” trong tiềm thức được “gọi ra làm nhiệm vụ”. Thay vì tiếp tục cố gắng gạt bỏ nó, bạn lại chấp vào. Kết quả là những mong cầu, sợ hãi kia hiện lên thành những hình ảnh, ảo ảnh về ma quỷ, đức Phật, bồ tát hay một thế giới huyễn hoặc nào đó. Càng chấp vào thì chúng càng khiến tâm ta thêm náo loạn, vọng tưởng. Nếu có bị tẩu hỏa nhập ma thật thì đó là do tự bản thân người thiền gây nên chứ không thể đổ lỗi cho thiền.

Giá trị của thiền là giúp cho thân tâm con người trở nên nhẹ nhõm, trở về trạng thái rỗng rang, không còn bị làm phiền bởi những phiền não, âu lo. Cách duy nhất để chúng ta “đáp lại” thiền là ngồi thiền một cách nghiêm chỉnh, đúng tư thế, đúng phương pháp và một tinh thần thoải mái, không vướng bận hay mong cầu. Thiền, tự nó không thể gây nên điều gì tai hại cho chúng ta, chỉ có chúng ta tự làm hại chính mình mà thôi. Bởi vậy, bất kể điều gì phát sinh trong quá trình ngồi thiền, trước hết, bạn hãy thử xem lại mình đã thực hiện như thế nào, có sai sót gì không, và tìm cách điều chỉnh dần. Chắc chắn bạn sẽ không còn vấn đề gì và đạt được những lợi ích không nhỏ từ việc ngồi thiền.

Những ai còn nghĩ hay mong cầu thiền nhiều sẽ phát sinh năng lực siêu nhiên hay thần thông đặc biệt thì hãy tham khảo bài viết này để xem thần thông chân thật là gì nhé: Thế nào là thần thông chân thật?

Chap Zen

Little Chap

Vô tư như đứa trẻ nhưng cũng trầm tính như bà già. Thế là già hay trẻ nhỉ? 😛

------------
Email: Thongdiep.hoitho.vn@gmail.com
Fanpage: https://www.facebook.com/debiettadangsong

Comments

comments

  1. Thien says:

    Thiền đơn giản là ko suy nghĩ ko mong cầu gì cả . Thấy cái gù cũng ko quan tâm thế mói là đúng đường

  2. Lăng Phong says:

    cho mình hỏi ngồi thiền nên thở bằng bụng đúng không bạn? mình thở bằng bụng nhưng cảm giác hơi thở rất nông và những nhịp thở sâu ko thể thở đc. mong bạn sớm giành chút thời gian giải đáp thắc mắc của mình. cám ơn bạn. chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe <3

    • Little Chap says:

      Chào bạn, Lăng Phong!

      Đúng rồi bạn, khi ngồi thiền, chúng ta nên sử dụng cách hít thở bằng bụng. Đây là phương pháp thở rất sâu, đưa khí đi tận xuống đáy phổi. Trải nghiệm của bạn với cách hít thở này có lẽ là do bạn chưa quen mà thôi. Bởi vậy, bạn nên dành thời gian tập thở, ngoài thời gian thiền. Bạn có thể ngồi khoanh chân hay bán già, kiết già như ngồi thiền, lưng giữ thẳng, một tay đặt lên bụng, tay kia thả lỏng lên gối. Bạn từ từ hít vào, đưa hơi thở vào sâu tới bụng, phình bụng ra. Sau đó lại từ từ thở ra, bụng xẹp xuống sâu, áp sát vào phía lưng. Bạn tập chậm rãi để có thể cảm nhận và điều khiển hơi thở. Sau khi đã quen với cách thở này thì giữ hơi thở ngắn và tự nhiên hơn, sau đó mới kết hợp nó trong quá trình ngồi thiền.

      • Max says:

        Hi Chap,
        Đây là lần đầu tiên mình đến với website này của Chap và muốn tìm hiểu về Thiền.
        Đối với người mới nhập môn Thiền thì thời gian Thiền nên là bao lâu mỗi ngày nhỉ?
        Mặt khác, khi Thiền có nên nghe Meditation music hay ko? Hay là cần phải hoàn toàn yên lặng?
        Do mới trong giai đoạn tìm hiểu nên nhờ Chap chia sẻ thêm nhé.
        Cám ơn Chap
        Max

        • Little Chap says:

          Chào Max,

          Cảm ơn bạn vì lần đầu tới với Hoitho.vn mà đã tin tưởng, gửi gắm những thắc mắc của mình cho Chap. Chap xin trả lời những câu hỏi trên của bạn như sau.

          Với người mới tập ngồi thiền, tâm hẳn còn rất nhiều biến động, bạn sẽ không thể ngồi yên một chỗ trong một khoảng thời gian dài được. Do đó, 5 hay 10 phút ngồi thiền đã là tốt lắm rồi. Nếu cảm thấy có thể ngồi lâu hơn thì bạn có thể tăng thời lượng lên 15 tới 30 phút, thậm chí 1 tiếng, tùy theo điều kiện, khả năng của mình. Chính vì ban đầu thời gian ngồi không nhiều nên bạn có thể ngồi thiền nhiều lần trong ngày. Điều đó sẽ giúp bạn sớm hình thành thói quen ngồi thiền và đạt được sự an ổn trong tâm nhanh chóng để kéo dài thời gian ngồi hơn.

          Bạn cũng có thể nghe nhạc thiền nếu điều đó khiến bạn thấy tập trung và thoải mái hơn. Hãy lắng nghe tiếng nói bên trong bạn, nếu cảm thấy cần tĩnh lặng thì nên tìm nơi yên lặng để ngồi. Thiền chính là cách để ta quay trở lại với con người bên trong mình, lắng nghe nó và làm những gì khiến nó trở nên an ổn và hạnh phúc. Đó chính là sự an ổn và hạnh phúc của chính mình đó bạn.

          Còn điều gì thắc mắc trong quá trình tìm hiểu về thiền, đừng ngại chia sẻ với Chap bạn nhé! Chap sẽ hết sức giúp đỡ bạn trong khả năng và hiểu biết của mình.

          Chào mừng và chúc bạn sẽ đạt được nhiều phúc lạc khi bước chân vào con đường thiền tập. 🙂

  3. Sâm says:

    Chào Chap,

    Mình thấy bạn có đề cập bị tẩu hoả nhập ma, nghe tiếng nói bên tai, thấy ma quỷ gì đó khi hành thiền mà thấy nổi da gà. Mình sợ ma lắm. Mình đến với thiền với mong muốn làm chủ tâm trí và giúp điều trị chứng lo âu trầm cảm và suy nhược thần kinh. Mà nghe bạn nói thấy ớn quá, chắc mình k dám thiền khuya quá.

    • Little Chap says:

      Chào bạn,

      Bạn hãy đọc lại kỹ lại lần nữa bài viết trên của Chap nhé! Chap có chỉ ra một số hiện tượng khác nhau mà những người ngồi thiền từng gặp phải, nhưng không phải để dọa mọi người, khiến bạn đọc sợ hãi. Chap cũng đã giải thích ở dưới, trích dẫn ra lời dạy của các vị thiền sư tu thiền nhiều năm để cho thấy điều đó không có gì kỳ lạ hay đáng sợ cả. Chúng ta cứ ngồi thiền bằng tất cả sự tĩnh tâm trong mình. Nếu những điều Chap viết chưa được rõ ràng, khiến bạn lại thêm lo lắng, thì thật tình Chap cảm thấy rất có lỗi với bạn và các bạn đọc khác.

    • TAI says:

      bị tẩu hỏa nhập ma đồng nghĩa với có công lực. những lúc mình nhận ra mình bị ma nhập thì nên để nó mạnh lên nhờ đó mình dễ nhận ra bản tâm mình hơn. cố gắng để ý trái tim để tình cảm trong sáng sẽ mau tiến bộ. đó là theo ý kiến của mình. sai mọi người bổ sung nha!

  4. TAI says:

    cho mình hỏi lúc thiền mình hít vào thì sẽ nổi da gà lên thở ra thì lặn xuống. bây h lúc bình thường mình điều khiển được lúc nào nổi lúc nào không dù ở nhiệt độ 40 độ cũng vậy. cho mình hỏi đó là như thế nào. với lại đỉnh đầu nó lại nhô lên 1 xíu nữa.

    • Little Chap says:

      Chào bạn,

      Mỗi người đều có những kinh nghiệm khác nhau khi ngồi thiền như bài viết trên mà Chap đã đề cập. Bản thân Chap cũng không trải qua hết tất cả các kinh nghiệm của mọi người để có thể đưa ra cho bạn hay ai đó lời giải thích hợp lý cho trường hợp của mỗi người. Tuy nhiên, như những gì Chap đã viết ở trên, dù là kinh nghiệm, trải nghiệm gì thì ta cũng nên coi đó là điều bình thường, nếu có thể thì hãy lắng nghe cơ thể, tìm hiểu nguyên nhân và điều chỉnh lại cách ngồi thiền của mình, không nên chấp trước, vọng tưởng, coi đó là điều kỳ lạ, đặc biệt nào đó, nếu không điều đó sẽ ảnh hưởng đến kết quả hành thiền của bạn.

  5. tavanka88 says:

    mình xin hỏi con người mình gồm có thân và tâm khi ngồi thiền thì cái gì đưa tâm về với thân cái gì của ta theo dõi tâm

    • Little Chap says:

      Chào bạn,

      Khi ngồi thiền, ta nên sử dụng hơi thở tự nhiên, nhẹ nhàng đưa tâm về với thân và nên dùng chính tâm mình để theo dõi tâm.

  6. Phuong says:

    Nếu đang thiền mà bị muỗi hoặc kiến đốt thì phải làm sao? Phải bắt đầu lại từ đầu đúng không

    • Little Chap says:

      Chào bạn, khi đang thiền mà bị muỗi hoặc kiến đốt thì ta nên nhẹ nhàng “xử lý” vết cắn, ý thức vào hành động của mình và sau khi cảm giác đau, ngứa dịu lại thì ta quay trở lại với việc ngồi yên lặng trong tư thế ngồi thiền bình thường.

  7. Thu Hà says:

    Xin chào bạn Chap,

    Bạn cho mình hỏi, khi mình ngồi thiền (lần đầu ngồi thiền nghiêm túc) thì dần dần mình cảm thầy mình không còn ở trong thể xác nữa và có cảm giác hoà nhịp với tiếng nhạc mình đang nghe. Lúc đó mình cũng hơi lo lắng vì mình sợ mình “không quay trở lại được” nên mình chủ động xả thiền. Như vậy là tốt hay không tốt? và mình nên làm thế nào để tốt hơn. Cảm ơn bạn và mong nhận được phản hồi của bạn.

  8. Nam Dinh says:

    Tôi ngồi thiền một lúc thì có hiện tượng bị ợ hơi, liên tục vậy có nên ngồi nữa không và làm thể nào để không bị ợ hơi nữa

    • Little Chap says:

      Bạn thử điều chỉnh tư thế ngồi hoặc đi kiểm tra xem mình có vấn đề gì ở dạ dày hay hệ thống tiêu hóa không ạ.

  9. Nguyễn Trí Thiện says:

    Cảm ơn tác giả về bài viết này, mình có một số thắc mắc hy vọng bạn có thể giải đáp:
    1. Khi ngồi thiền được khoảng 10-15 phút thì mình cảm nhận có một lực nào đó tự nâng đầu mình lên, mình không hề dụng tâm điều khiển, lực này khá mạnh, đôi khi khiến mặt mình hướng thẳng lên trời. Mình đang phân vân không biết lúc đó mình nên dụng tâm chủ động tác động để cúi đầu xuống không, vì mình có tham gia một số khóa thiền thì sư thầy có nói đầu nên hơi cúi khi thiền, nhưng nó lại xung đột với việc chỉ quan sát, không phản kháng khi thiền. Mong nhận được chia sẻ.
    2. Theo mình biết thì có nhiều trường phái và kĩ thuật thiền khác nhau (thiền trong đạo phật, thiền yoga, thiền kim tự tháp …), hiện tại mình đang áp dụng kĩ thuật thiền: quan sát hơi thở, chỉ quan sát chứ không tác động, điều khiển hơi thở, nhưng trong bài viết của bạn có đoạn: “Bạn từ từ hít vào, đưa hơi thở vào sâu tới bụng, … để có thể cảm nhận và điều khiển hơi thở”. Điều bạn nói mình cũng đã từng nghe từ một sư thầy. Điều mình băn khoăn là bạn suy nghĩ như thế nào về các kĩ thuật thiền khác nhau, và mình có nên tiếp tục theo đuổi kĩ thuật này không, hay phải tập luyện chính xác như những gì bạn đã chia sẻ.
    Xin cảm ơn.
    (Tham khảo: https://www.youtube.com/watch?v=rLcknvFVRYk)

    • Little Chap says:

      Chào bạn, cảm ơn bạn đã gửi thắc mắc cho Hơi Thở. Thay mặt các admin, Chap xin chia sẻ với bạn như sau:
      1. Khi thấy hiện tượng lạ xảy ra, bạn không cần phải phản ứng gì cả, chỉ đơn giản là bỏ qua nó và tập trung vào việc bạn đang làm như quan sát hơi thở. Cứ để nó tự đến rồi tự đi thôi bạn.
      2. Việc Chap nêu về việc hít vào và đưa hơi thở sâu tới bụng… quan sát và cảm nhận nó…, thực ra đó là việc chúng ta làm trong thời điểm mới ngồi thiền để thu hút sự tập trung của tâm trí vào đó, khiến nó bớt đi phần nào những suy nghĩ lăng xăng. Sau khoảng 3 hơi thở sâu như vậy thì ta trả hơi thở về sự tự nhiên của nó, không điều khiển hay kiểm soát nó nữa. Tới một lúc, thậm chí bạn còn thấy hơi thở mình rất nhẹ, gần như không có và khi ấy, bạn cũng ko cần phải cố theo dõi nó nữa, chỉ giữ tâm trí không chạy theo các vọng tưởng.

      Theo Chap thì các phương pháp thiền đều có những điểm chung và cả những điều độc đáo riêng. Nếu bạn không theo một phương pháp hay trường phái thiền nào cụ thể thì bạn chỉ cần làm sao cho việc ngồi thiền của mình được thoải mái, khi rời khỏi nơi ngồi thiền thì tâm trí trở nên tĩnh lặng, có gì đó tỉnh táo, tươi mới hơn là được rồi.

Gửi bình luận

Your email address will not be published. Required fields are marked *

<a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>