Động vật có biết đau đớn?

Câu hỏi về khả năng cảm giác – khả năng cảm nhận sự thoải mái và sự đau đớn – từng là trung tâm của những tranh luận xung quanh cuộc sống của con người và động vật.

Bởi vì trải nghiệm về sự đau đớn mang tính chủ quan nên chúng ta dễ dàng tranh luận chống lại sự đau đớn của người/động vật khác. Nói cách khác, khi chúng ta không ở trong cơ thể của người/động vật khác, chúng ta chỉ có thể giả định về những gì người/động vật đó có thể cảm nhận – và nếu chúng ta giả định là người/động vật đó không đau đớn thì rất dễ để tin vào điều này là thật.

Nghiên cứu khách quan là một cách để chống lại nhận thức chủ quan của chúng ta về trải nghiệm của người khác. Ví dụ, các nhà nghiên cứu đã chứng minh rằng những đường mòn thần kinh ở trẻ sơ sinh đã phát triển đủ để trẻ cảm nhận được sự đau đớn. Các nhà khoa học cũng đưa ra những bằng chứng cho thấy loài giáp xác quả thật có khả năng cảm giác. Mặc dù ngành công nghiệp gia cầm tuyên bố là loài người không thể thực sự biết con gà cảm nhận như thế nào, thì hiện tại đã có bằng chứng khẳng định vững chắc rằng loài chim không chỉ biết đau đớn mà chúng còn chủ động tìm cách làm mất cảm giác đau đớn.

Các nhà nghiên cứu lấy một nhóm gồm 120 con gà, một nửa trong số đó bị què, và đưa ra 2 kiểu ăn: cho ăn bình thường và cho ăn đồ ăn có chứa chất chống viêm giảm đau. Những con gà què tiêu thụ nhiều hơn 50% thức ăn có chất giảm đau hơn những con gà bình thường và đi lại tốt hơn. Một nghiên cứu thứ hai tương tự, phát hiện thấy những con gà bị què nặng thì tiêu thụ càng nhiều thức ăn có chất giảm đau. Các nhà nghiên cứu kết luận, loài chim có khả năng tự bốc thuốc cho mình (self-medicating) và chúng có thể chịu đau đớn.

Còn những động vật biển thì sao?

Nhiều người trong chúng ta thường tiêu thụ hải sản và thậm chí chúng ta không nghĩ rằng thịt của chúng là thịt. Chúng ta thường không nghĩ những động vật biển như là động vật. Vì vậy, chúng ta xem chúng như những thực vật dị thường, lấy chúng ra khỏi biển dễ dàng như hái một trái táo khỏi một cái cây. Liệu những động vật biển có vô tri vô giác như nhiều người trong chúng ta giả định không?

Không. Theo các nghiên cứu thì cá và những sinh vật khác đều sở hữu trí thông minh và khả năng cảm nhận đau đớn. Ví dụ, nghiên cứu về trí thông minh của sinh vật biển cho thấy loài cá không quên những gì chúng đã trải nghiệm chỉ vài giây trước đó mà chúng còn có một trí nhớ kéo dài ít nhất trong 3 tháng. Theo nhà khoa học ở trường đại học Oxford, Theresa Burt de Perera, cá có thể phát triển bản đồ tinh thần (mental maps) về môi trường xung quanh, cho phép chúng ghi nhớ và điều khiển những sự thay đổi trong môi trường của chúng. Cá có một số cơ quan thụ cảm đau đớn ở những phần khác nhau trong cơ thể, và phát ra chất dẫn truyền thần kinh, hoạt động giống như chất giảm đau giống với endorphins của con người.

Các nghiên cứu khác cũng cho thấy những động vật biển có thể thực sự trải nghiệm phản ứng sau sang chấn đối với sự đau đớn (post-traumatic reaction to pain).

Bởi vì những động vật biển có vẻ khác biệt về cơ bản đối với loài người, chúng quá xa lạ, nên chúng ta cảm thấy đủ cách biệt với chúng, do đó, sự đau đớn của chúng vẫn là vô hình với chúng ta.

Thực tế, con người ghét nhìn thấy cảnh động vật đau đớn. Tại sao chúng ta ghét nhìn thấy cảnh động vật chịu đau đớn? Bởi vì chúng ta cảm nhận điều đó đối với những sinh thể có cảm giác. Phần lớn chúng ta, ngay cả những người không phải là “người yêu động vật” cũng không muốn gây đau khổ cho bất kì ai, con người hay động vật, đặc biệt nếu sự đau khổ đó diễn ra mãnh liệt và không cần thiết.

Ngành nông nghiệp Mỹ giết khoảng 10 tỷ động vật mỗi năm, và đó là chưa kể đến khoảng 10 tỷ loài cá và những động vật biển khác bị giết hằng năm. Khoảng 19.011 con vật mỗi phút, hoặc 317 con vật mỗi giây. Trong lúc bạn đọc những dòng trên thì có gần 60.000 con vật bị giết.

Phần lớn những con vật mà chúng ta ăn không giống như các nhà quảng cáo nói, “những con bò mãn nguyện”, “những chú gà hạnh phúc” ở giữa đồng cỏ và trang trại rộng rãi. Thực tế thì chúng không được ngủ trong những cái chuồng rộng rãi với cỏ tươi. Ngay từ giây phút chúng được sinh ra, những con vật đó bị nhốt trong những cái chuồng chật hẹp, nơi chúng có thể phải chịu bệnh tật, nhiệt độ khắc nghiệt, sự đông đúc và thậm chí còn phát sinh chứng loạn thần kinh.

Cách hiệu quả nhất để bóp méo thực tế, đó là phủ nhận chúng. Nếu chúng ta nói với bản thân rằng không có vấn đề gì cả thì sau đó chúng ta sẽ không bao giờ phải lo lắng về việc làm gì với nó. Và cách hiệu quả nhất để phủ nhận thực tế là làm cho nó trở nên vô hình. Chúng ta không nhìn thấy quá trình nuôi là làm thịt động vật. Bởi vì chúng nằm ở những khu vực xa xôi. Cuối cùng, chúng ta vẫn ăn uống ngon lành trên cuộc sống đau khổ, tù túng và những cái chết trong đau đớn và sợ hãi của những con vật.

Nếu còn là con người có trí tuệ, ý thức và lòng trắc ẩn, mong rằng, các bạn sẽ sáng suốt nhận biết những gì chứa đựng trong từng miếng thịt chúng ta ăn hàng ngày. Chúng không đơn giản và hấp dẫn như ta vẫn thấy. Đằng sau nó là cả nỗi đau.

Tham khảo: Sách “Why we love dogs, eat pigs, and wear cows” của Melanie Joy, Ph.D.

Nguồn: tamlyhoc.net

Little Chap

Vô tư như đứa trẻ nhưng cũng trầm tính như bà già. Thế là già hay trẻ nhỉ? 😛

------------
Email: Thongdiep.hoitho.vn@gmail.com
Fanpage: https://www.facebook.com/debiettadangsong
Facebook: https://www.facebook.com/chapzen

Latest posts by Little Chap (see all)

Comments

comments

Gửi bình luận

Your email address will not be published. Required fields are marked *

<a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>